LC
Lectio Contexta

Vakiteny sy fandinihana isan’andro

Alahady Fahaefatra amin'ny Karemy

Vakiteny voalohany

Boky Voalohan'i Samoela 16,1b.6-7.10-13a.

Ka hoy Iaveh tamin'i Samoela: Mandra-pahoviana no hitomanianao an'i Saola, kanefa aho manary azy tsy ho mpanjaka amin'Israely intsony? Fenoy diloilo ny tandrokao, dia mandehana fa irahiko ho amin'Isaï any Betleema hianao, satria amin'ny zanany no nahitako ilay mpanjaka tiako.
Nony tafiditra izy ireo dia nahita an'i Eliaba Samoela ka nanao hoe: Mby eto anatrehany tokoa ilay voahosotry ny Tompo.
Fa hoy Iaveh tamin'i Samoela: Aza ny tarehiny no jerenao, na ny hahavon'ny tsanganany, fa efa natanilako io. Tsy mba izay hitan'ny olombelona no izy; ny olombelona mijery ny tarehy fa Iaveh kosa mijery ny fo.
Nampandalovin'Isaï teo anatrehan'i Samoela koa ireto fito mirahalahy tamin'ny zanany ary hoy Samoela tamin'Isaï : Tsy misy nofidin'ny Tompo amin'ireto.
Ary hoy Samoela tamin'Isaï: Ireo ihany va no zatovolahy rehetra? Dia hoy Isaï: Mbola misy ilay faralahy, ka indro fa miandry ondry izy. Ka hoy Samoela tamin'Isaï: Ampanalao izy, fa tsy hipetraka hihinana isika raha tsy efa tonga izy.
Dia nampanalain'Isaï io. Mavo mena ny volon'izy izay; sady bary maso izy no tsara tarehy. Ary hoy Iaveh: Mitsangàna, hosory io, fa io no izy.
Dia noraisin'i Samoela ny tandroka nisy diloilo, ka nohosorany teo afovoan'ny rahalahiny io; ary hatramin'izany andro izany sy tamin'ny andro manaraka, dia nidina tamin'i Davida ny fanahin'ny Tompo Dia niainga Samoela nankany Ramata.
Fanadihadiana ara-tantara Vakiteny voalohany

Ao amin’ity tantara ity, dia eo amin’ny fiovan’ny fitondrana israelita no misy azy, taorian’ny nandroahan’Andriamanitra an’i Saola tsy ho mpanjaka intsony. Samoela dia mpaminany sy mpisorona izay ampiasain’Andriamanitra hifidianana mpanjaka iray vaovao ho an’ny firenena. Ny fijeriny an’i Eliaba, izay lehibe sy mahery ivelany dia manasongadina ny kolontsaina izay mahatonga ny olona hanome lanja ny bika sy ny sata ivelany. Fa Iaveh dia mametraka ny fanondroana amin’izay miafin’ny fo, manapaka ny fomban’olombelona mahazatra, ka misafidy an’i Davida, ilay ankizy mpanara-dia sy kamboty amin’ny fitondrana biby fiompy. Ny "fandorana diloilo" dia famantarana ara-pivavahana sy ara-panjakana, maneho fa anjaran’Andriamanitra tanteraka ny fahefana. Miharihary ao amin’ity lahatsoratra ity ny fifindran-kery sy fanambarana fa tsy amin’ny ivelany no mamaritra ny lanjany olombelona fa amin’ny safidy sy fijerin’Andriamanitra anatiny.

Salamo

Salamo 23(22),1-3a.3b-4.5.6.

Iaveh no mpiandry ahy, 
tsy hanan-java-mahory aho.
Mampijanona ahy eo amin'ny vilona maitso izy, 
mitondra ahy ho eo amoron-drano mampangatsiatsiaka;
mamelombelona ny fanahiko.

Mitarika ahy amin'ny lala-mahitsy; noho ny anarany.
Na mandeha mamaky ny lohasaha aloky ny fahafatesana aza aho, 
tsy misy loza atahorako fa hianao no eo amiko; 
ny tsora-kazo aman-tehinao no mahafa-tahotra ahy.

Mamelatra latabatra eo anoloako, eo imason'ny fahavaloko hianao, 
manosotra diloilo ny lohako hianao, feno mitafotafo ny kapoakako.

Eny fahasambarana amam-pahasoavana no homba ahy, 
amin'ny andro rehetra hiainako; 
dia hitoetra ao an-tranon'ny Tompo aho, 
mandritra ny andro lava.
Fanadihadiana ara-tantara Salamo

Io salamo malaza io dia avy amin’ny toe-tsaina sy kolontsaina nifaneraseran’ny mpiandry ondry sy ny biby fiompy, anisan’ny fototra sy hanitra ao amin’ny fiainam-pirenena israelita taloha. Manome lanja ny fiarovana sy fikarakaran’ny Iaveh amin’ny olony, mampiasa sary mazava: vilona maitso, rano milamina, lohasaha maninga. Ny sarin’ny "tsora-kazo aman-tehina" dia fitaovan’ny mpiandry hiarovana sy hitarihana amin’ny loza. Amin’ny lafiny fiarahamonina, miteraka fahatokisana sy fifanarahan’ny vahoaka amin’i Iaveh izany, manamafy ny toerana ara-pivavahana sy liturgika amin’ny fiadanana fa tsy amin’ny ady. Ny hevitry ny Salamo dia miorina amin’ny fiankinan-doha sy fahatokisana an’Andriamanitra ho mpiaro amin’ny fahasarotana rehetra.

Vakiteny faharoa

Taratasin'i Md. Paoly ho an'ny Efeziana 5,8-14.

Taloha hianareo no maizina, fa ankehitriny efa mazava ao amin'ny Tompo, ka mandehana toy ny zanaky ny mazava.
Ary ny vokatry ny mazava dia ny soa, ny mety ary ny marina rehetra.
Fantaro izay ankasitrahan'Andriamanitra.
Aza mba mikambakambana amin'izay asan'ny maizina tsy mahavoka-tsoa, fa vao mainka ambarao aza ny haratsian'ireny,
satria mahamenatra na dia ny hilaza fotsiny ny ataon'izy ireny an-takona aza;
fa asehon'ny mazava avokoa ny zavatra rehetra rahefa voambara ny haratsiany, ary na inona na inona aseho, dia tonga mazava koa.
Izany no nanoratana hoe: Mifohaza hianao izay matory, ary mitsangàna amin'ny maty, dia hanazava anao ny Kristy.
Fanadihadiana ara-tantara Vakiteny faharoa

Ny taratasy nataon’i Paoly ho an’ireo kristiana any Efezy dia tafiditra amin’ny fanorenana sy fanamafisana ny fiombonam-pinoana vaovao, izay mitolona amin’ny fifanakonana eo amin’ny soatoavina fahiny sy ny fiainana vaovao. Tereny hanana fisaraham-bazana mazava ny fiainana ho "maizina" sy "mazava": ny maizina dia sary an’ohatra ho an’ny fahotana sy ny asan’ny tsy fankasitrahan’Andriamanitra, ary ny mazava kosa maneho ny fiainana ara-drariny sy fahamarinana ao amin’ny Kristy. Ity fitenenana hoe “mandehana toy ny zanaky ny mazava” dia mitaky fihetsika sy safidy vaovao amin’ny fiarahamonina, miala amin’ny fahazaran-dratsy sady mampirisika ny famelombelon-tena. Hita mazava amin’ity lahatsoratra ity ny fifindran’ny olona ho amin’ny fitondran-tena vaovao sy mamiratra amin’ny fiatrehana ny soatoavina teo aloha.

Evanjely

Evanjely Masin'i Jesoa kristy Nosoratan'i Md. Joany 9,1-41.

Ary nony nandalo Jesoa, dia nahita lehilahy anankiray izay teraka jamba,
ka hoy ny mpianany nanontany azy: Raby, iza moa no nanota, io lehilahy io sa ny rainy aman-dreniny, no teraka jamba izy?
Jesoa namaly hoe: Tsy izy no nanota, na ny rainy aman-dreniny, fa mba hisehoan'ny asan'Andriamanitra eo aminy no antony.
Tsy maintsy manao ny asan'Izay naniraka ahy aho raha mbola antoandro: fa ho avy ny alina izay tsy azon'olona na iza na iza iasana.
Raha mbola amin'izao tontolo izao aho, dia fahazavan'izao tontolo izao.
Nony avy nilaza izany izy, dia nandrora tamin'ny tany ka nanao feta tamin'ny rorany, nahosony ny mason'ilay jamba,
dia hoy izy taminy: Mandehana manasa ny masonao any amin'ny farihin'i Siloa (izany hoe, Iraka). Dia nandeha nanasa izy ka niverina nahiratra.
Tamin'izay ny olona mifanakaiky trano taminy, sy izay nahita azy nangataka teo aloha nanao hoe: Moa tsy ity ilay nipetraka nangataka? Dia hoy ny sasany: Izy io.
Fa hoy kosa ny sasany: Tsia, fa olo-mitovy aminy. Ary hoy kosa izy: Izaho no izy.
Ka nanao ahoana, hoy ireo taminy, no nahiratan'ny masonao?
Dia hoy izy: Ilay lehilahy atao hoe Jesoa no nanao feta, nahosony ny masoko, dia nanao tamiko hoe: Mandehana manasa ny masonao any amin'ny farihin'i Siloe, dia lasa aho nanasa, ka nahiratra.
Ary hoy izy ireo taminy: Aiza izany Lehilahy izany? Asa, hoy izy.
Dia nentiny tany amin'ny Farisiana ilay jamba taloha,
fa andro sabata no nanaovan'i Jesoa feta sy nampahiratany ny masony.
Nanontany azy indray àry ny Farisiana izay nahiratany, ka hoy ny navaliny azy: Nasiany feta ny masoko, dia nosasako, ka nahiratra aho.
Tamin'izany ny sasany tamin'ny Farisiana nanao hoe: Tsy Andriamanitra no nihavian'izany Lehilahy izany, fa tsy mitandrina ny sabata izy. Fa ny sasany kosa nanao hoe: Hataon'ny mpanota ahoana no fahavita fahagagana toy izany? Koa nisara-kevitra izy ireo.
Dia hoy indray izy ireo tamin'ilay jamba: Mba ahoana kosa no filazanao azy, fa nampahiratra ny masonao izy? Ka hoy ralehilahy: Mpaminany izy.
Dia tsy nety nino ny Jody fa jamba sy vao nahiratra izy, ka nampiantsoiny aloha ny ray aman-drenin'ity nahiratra,
sy nanontaniany hoe: Ity va no zanakareo izay lazainareo hoe teraka jamba? Ka nanao ahoana àry no nahiratany izao?
Dia namaly ny ray aman-dreniny ka nanao hoe: Fantatray fa zanakay ity sady teraka jamba;
fa tsy fantatray izay nahiratany izao, ary tsy fantatray koa izay nampahiratra ny masony, ka izy no anontanio fa efa lehibe izy: izy ihany no aoka hilaza ny momba ny tenany.
Ny ray aman-dreniny no nilaza izany, dia noho izy natahotra ny Jody, satria efa nifanaiky ny Jody fa horoahina amin'ny sinagoga izay hanaiky an'i Jesoa ho Kristy,
ka izany no nanaovan'ny ray aman-dreniny hoe: izy no anontanio fa efa lehibe izy.
Dia nantsoin'ireo indray ilay lehilahy jamba taloha, ka nilazany hoe: Andriamanitra no omeo voninahitra; fa raha iny Lehilahy iny, dia fantatray fa mpanota.
Ka hoy ny navaliny azy: Tsy fantatro na mpanota izy na tsia, fa izao ihany no fantatro: jamba aho taloha ary mahiratra aho ankehitriny.
Dia hoy izy ireo taminy: Inona no nataony taminao? Nanao ahoana sy ahoana avy no nampahiratany ny masonao?
Ka hoy ny navaliny azy ireo: Efa voalazako taminareo, fa tsy nohenoinareo akory; ka ahoana indray no itiavanareo handre? Te-ho tonga mpianany koa va hianareo?
Dia notevatevain'ireo izy sy nataony hoe: Ialahy no mpianany, fa raha izahay kosa dia mpianatr'i Moizy.
Moizy fantatray fa nitenenan'Andriamanitra, fa iny kosa tsy fantatray akory izay nihaviany.
Namaly ralehilahy ka nanao hoe: Ity indray no mahagaga, fa tsy fantatrareo izay nihaviany, nefa izy no nampahiratra ny masoko.
Fantatsika fa Andriamanitra tsy mihaino ny mpanota; fa izay manompo azy sy manao ny sitra-pony no henoiny.
Na oviana na oviana tsy mbola nisy olona re fa nampahiratra ny teraka jamba;
ka raha tsy avy amin'Andriamanitra izany Lehilahy izany, dia tsy hahefa na inona na inona akory.
Dia namaly ry zareo, ka nanao taminy hoe: Izay ialahy tena teraka tanatin'ny ota indray ve no mampianatra anay! Sady noroahiny izy.
Ren'i Jesoa fa hoe noroahin-dry zareo izy, ka nony hitany dia nilazany hoe: Mino ny Zanak'Andriamanitra va hianao?
Namaly izy ka nanao hoe: Iza moa no izy, Tompoko, mba hinoako azy?
Dia hoy Jesoa taminy: Efa hitanao izy, ary izay miteny aminao no izy.
Ka hoy izy: Mino aho, Tompoko; sady niankohoka nitsaoka azy izy.
Dia hoy Jesoa: Fanavahana no nahatongavako amin'izao tontolo izao, mba hahiratra izay tsy mahiratra ary ho tonga jamba izay mahiratra.
Ren'ny Farisiana sasany teo izany, ka hoy izy ireo taminy: Ary izahay ve mba jamba koa?
Dia hoy Jesoa taminy: Raha jamba hianareo, dia tsy ho nanan-keloka; fa noho hianareo ankehitriny manao hoe: Mahiratra izahay, dia tsy afaka ny helokareo.
Fanadihadiana ara-tantara Evanjely

Miseho amin’ity fitantarana avy amin’i Joany ity ny fifandirana eo amin’ny Jesoa sy ny mpitarika ara-pivavahana, amin’ny lohahevitra saropady momba ny fahotana, ny hery mamelona, sy ny maha-zava-dehibe ny fitarihany amin’ny fahazavana. Ny fahaterahana jamba ho an’ilay lehilahy dia lasa teboka iadian-kevitra ara-teolojika sy ara-piarahamonina: mahazatra tamin’izany fotoana izany ny niheverana fa vokatry ny ota na an’ny tena na an’ny ray aman-dreny ny aretina. Fa mamaly Jesoa, milaza fa misy antony ambony kokoa: aseho amin’ny asa sy ny fahasoavan’Andriamanitra. I Jesoa manao feta sy manasitrana amin’ny Sabata, izay handràran’ny Didy masina, mametraka adihevitra mafy amin’ireo Farisiana. Ny lohany hoe "mandohalika manoloana ny Kristy" dia maneho fihovana tanteraka amin’ireo sahan-kevitra sy ny fahitana, ka ny fahazavana ara-panahy sy ny jamba ara-panahy dia mirangaranga ivon’ny ady. Ny fitantarana dia mivadika ho fifandirana amin’ny fandraisana na fandàvana fahazavana vaovao sy amin’ny fahefana ara-pivavahana efa mipetraka.

Fiheverana

Fandinihana mirindra amin’ny vakiteny rehetra

Ny fahombiazana ara-tsoratra amin’izao fitambarana vakiteny izao dia miseho amin’ny alalan’ny fifindra-monina eo amin’ny fahazavana sy ny maizina. Avy amin’ny tantaran’ny fisafidianana sy fanosorana an’i Davida, dia ahitana fa ny fivoahan’ny tombam-bidin’Andriamanitra amin’ny anatiny no manosika ny fiavahana sy ny fifidianana amin’ny olona. Eto no hita mazava ny fampisarahana sy fandraisana safidy: i Samoela atolotra hanavaka amin’ny fijerin’olombelona sy Andriamanitra, toy ireo mpianatra sy Farisiana amin’ny Evanjely izay tsy mahita afa-tsy ivelany.

Ao amin’ny Salamo, hita fa mivondrona amin’ny endrika fianteherana sy fitondrana amin’Andriamanitra amin’ny sary sy fihetsika ara-piarahamonina. Izany fananana an’Andriamanitra ho mpiandry dia mitohy amin’ny Evanjely, izay i Jesoa no manolotra fahazavana amin’ny tena jamba, nefa koa mampivoitra ny fahajamban’ny fahendrena na fahefana ara-pivavahana efa mipetraka. Any amin’i Paoly, izay lazainy mazava fa ilaina hazavaina sy asongadina amin’ny rehetra ny fahotana sy ny soatoavina vao, dia miteraka fifindran’om-piainana sy fiarahamonina ho amin’ny maha-"zanaky ny mazava".

Manana lanjany amin’ny fiainana ankehitriny ireo vakiteny ireo satria manafana sy mampiseho amin’ny fomba mifanaraka amin’ny tantara hoe misy miady amin’ny fandraisana sy fandavana fahazavana, na amin’ny ambaratongam-pitokisana, na amin’ny fiaraha-monina, na amin’ny rafitra ara-piarahamonina. Ny herin’ity fitambaran’ny Soratra Masina ity dia eo amin’ny fahasarotan’ny fiatrehana sy famerana ny jamba ara-panahy amin’ny sehatra rehetra, izay miantso fahasahiana sy fanokafana ho amin’ny fifantohan’ny mazava.

Hanohy hiresaka ao amin'ny ChatGPT

Mampisokatra resaka vaovao miaraka amin'ireto lahatsoratra ireto.

Hafindra any amin'ny ChatGPT ny lahatsoratra amin'ny alalan'ny rohy. Aza mizara angon-drakitra manokana tsy tianao hozaraina.